Công nghệ thi công đầm lăn, các thiết bị quan trắc với hơn 1.000 đầu cảm biến được lắp đặt giúp Thủy điện Sơn La tự động hóa trong nhiều khâu.
Thủy điện Sơn La nằm trên địa bàn xã Ít Ong (Mường La, Sơn La), được khởi công từ năm 2005 đến 2012 hoàn thành. Nhà máy thủy điện được thiết kế kiểu hở, bố trí sau thân đập. Giai đoạn thi công cao điểm huy động tới 13 nghìn người. Để thi công nhà máy hơn 20.000 hộ dân của ba tỉnh Sơn La, Điện Biên, Lai Châu phải di dời.
Đập bê tông có chiều dài 961m, cao 138 m, rộng 102 m ngăn sông Đà để tạo thành hồ chứa 9,3 tỷ m3 nước. Công trình có tổng mức đầu tư khoảng 60.000 tỷ đồng, cấp sản lượng điện trung bình hàng năm là hơn 10 tỷ kWh và đảm nhiệm chống lũ về mùa mưa, cung cấp nước về mùa khô cho đồng bằng Bắc Bộ.
Sáu cửa xả mặt kéo từ trên nóc con đập xuống dòng sông cùng 12 cửa xả sâu. Từ khâu thiết kế, thi công đến vận hành được người Việt thực hiện.
Phần đập dâng có mái, thành từng bậc kiên cố. Móng của thủy điện đặt trên nền đá bazan vững chắc về địa chất.
Kết cấu đập bê tông trọng lực cao 138,1 m; chiều dài đỉnh đập 961,6 m, cao gần 90m, sử dụng công nghệ bê tông đầm lăn hiện đại nhất thời bấy giờ.
Khu cửa nhận nước phía thượng lưu có 6 ống bằng thép khổng lồ xuyên qua đập dẫn nước vào tuabin của nhà máy.
Thủy điện Sơn La là công trình có nhiều thiết bị quan trắc nhất, chia thành 7 mặt cắt, 1.028 cảm biến có nhiệm vụ khác nhau. Đặc biệt, 11 thiết bị đo địa chấn đặt tại các vị trí trọng yếu để thường xuyên kiểm tra thông tin an toàn đập.
Sáu máy biến áp có trọng lượng 280 tấn. 18 kiện của máy biến áp siêu trường siêu trọng từng trải qua cuộc di chuyển khó khăn về tới công trường an toàn, đúng tiến độ.
Một Xí nghiệp cơ khí tại Việt Nam đã lần đầu sản xuất chiếc cẩu siêu trường siêu trọng 1.200 tấn (chi phí rẻ bằng 1/3 so với mua ở nước ngoài) để đưa rotor có trọng lượng 1.000 tấn, đường kính 15,8 m, chiều cao 3,2 m - kết cấu nặng nhất trong các thiết bị lắp đặt tại công trường, cũng là rotor nặng nhất trong các nhà máy thuỷ điện của Việt Nam vào đúng vị trí của tổ máy với sai số 3cm.
Sáu tổ máy, sử dụng turbin trục đứng, đường kính bánh xe 8,5 m.
Thủy điện Sơn La là nhà máy đầu tiên ở Việt Nam sử dụng thiết bị tự động hóa nên tại mỗi phòng chức năng chỉ cần một đến hai kỹ sư giám sát.
Việc duy trì vận hành nhà máy được kết nối trực tiếp với Trung tâm điều khiển.
Điểm nhấn công nghệ là hệ thống truyền đóng cắt truyền dẫn kín, cho phép truyền dẫn dòng diện 500 kV vận hành trong không gian nhỏ.
Thủy điện Sơn La đã phát điện tổ máy số một vào ngày 25/12/2010, sớm hơn hai năm so với yêu cầu của Quốc hội. Toàn bộ nhà máy đưa vào vận hành sớm 3 năm đồng nghĩa với việc cung cấp cho nền kinh tế ngoài kế hoạch 30 tỷ kWh, tương đương giá trị 1,5 tỷ USD.
Trang eco-business (Singapore) ngày 19/11 nhận xét Việt Nam đang nổi lên trở thành “anh hùng điện gió” mới của Đông Nam Á với các dự án lớn nhất thế giới dọc bờ biển.
Theo trang eco-business, không có gì phải nghi ngờ việc thị trường năng lượng điện gió đang ngày càng phát triển mạnh mẽ tại Việt Nam là một trong những ví dụ thành công nhất trong lĩnh vực năng lượng tái tạo ở Đông Nam Á, khu vực thời gian qua vốn chưa bắt nhịp kịp với xu thế toàn cầu "nói không" với nhiên liệu hóa thạch.
Việt Nam là một trong những quốc gia có nguy cơ bị tác động nghiêm trọng nhất của tình trạng biến đổi khí hậu. Trong bối cảnh đó, Việt Nam đã nỗ lực thúc đẩy sản xuất sử dụng nguồn điện gió để đáp ứng nhu cầu năng lượng tăng mạnh ở trong nước, đồng thời giảm lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính.
Hiện nay, Việt Nam đang đặt ra các mục tiêu phát triển năng lượng điện gió giàu tham vọng hơn bất kỳ quốc gia nào khác trong khu vực, và trên thực tế, các chính sách của Việt Nam đã thu hút nhiều nhà đầu tư trên khắp thế giới.
Việt Nam là một trong những quốc gia có nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất trên thế giới. Trong giai đoạn 2016-2020, nhu cầu năng lượng của một quốc gia với trên 96 triệu dân đã tăng trung bình năm khoảng 10,5%. Xu hướng này nhiều khả năng tiếp diễn đến năm 2030, gây quan ngại về an ninh năng lượng.
Nhà sáng lập Công ty The Blue Circle (Singapore) – ông Olivier Duguet - đánh giá: “Việt Nam đang đối mặt với thiếu hụt năng lượng tại miền Nam nơi có nhu cầu cao. Nguồn khai thác năng lượng cơ bản chưa bắt kịp tiến độ để tránh nguy cơ thiếu điện trong 2-3 năm tới. Trong khi đó, năng lượng tái tạo, đặc biệt là phong điện, lại khá dồi dào ở miền Nam, chi phí rẻ và có thể triển khai nhanh chóng”.
Ngoài việc xoa dịu lo ngại về an ninh năng lượng, năng lượng gió còn góp phần giảm nhẹ gánh nặng từ giá thành bất ổn liên quan tới nhập khẩu than dành cho nhà máy nhiệt điện. Tuy than có giá thành không cao nhưng lại tiềm ẩn nhiều nguy cơ tới sức khỏe người dân. Theo báo cáo về chất lượng không khí trong năm 2018, có tới 95,5% dân số Đông Nam Á sống trong khu vực có ô nhiễm vượt mức mà Tổ chức Y tế Thế giới đưa ra.
Ngoài ra, điện gió còn đem lại nhiều lợi ích khác cho nền kinh tế Việt Nam. Ngành năng lượng gió cần chuỗi cung ứng lớn và nhiều nhân lực để vận hành, bảo dưỡng thiết bị như vậy thúc đẩy phát triển công nghiệp địa phương và tạo thêm nhiều việc làm.
Giám đốc phụ trách khu vực châu Á của Hội đồng Năng lượng Gió Toàn cầu (GWEC) – bà Liming Qiao - đánh giá với nhu cầu năng lượng cấp thiết của Việt Nam hiện nay, Chính phủ Việt Nam đang tập trung vào tiềm năng của 3.300 km bờ biển để phát triển năng lượng gió. Trong trường hợp tập trung vào năng lượng gió ngoài khơi – ước tính đạt 309 GW - thì Việt Nam có thể đáp ứng nhu cầu năng lượng cho nhiều thập niên tới.
Bà Liming Qiao nhận xét: “Chính phủ Việt Nam nhận ra rằng năng lượng gió khá rẻ và là nguồn đáng tin cậy để sản xuất điện. Với nhu cầu điện ngày càng tăng, đây là hướng đi hợp lý".
Thực trạng và mục tiêu phát triển điện gió của Việt Nam. Nguồn: GWEC
Theo trang eco-business, đầu tư trực tiếp từ nước ngoài vào Việt Nam tiếp tục tăng. Trong khi đó, còn có thông tin đến 2021, Việt Nam dự kiến lắp đặt 1GW nhà máy điện gió ngoài khơi và trên đất liền, tăng từ mức hiện tại là 327MW.
Như vậy Việt Nam sẽ vượt qua Thái Lan, quốc gia giữ vị trí tiên phong ở Đông Nam Á về năng lượng điện gió hiện nay. Việt Nam cũng là quốc gia duy nhất trong Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) đã phát triển nhà máy điện gió ngoài khơi với công suất 99MW. Nhưng không dừng ở đây, Việt Nam còn đề ra mục tiêu đến năm 2030 sản lượng năng lượng điện gió đạt 6.000 MW.
Đến tháng 7/2019, Chính phủ Việt Nam đã phê chuẩn đề án khảo sát khu vực ngoài khơi Mũi Kê Gà, Phan Thiết, để xây dựng nhà máy năng lượng gió ngoài khơi lớn nhất thế giới với công suất 3.400 MW. Một khi hoàn thành, công suất phát điện của dự án này còn vượt qua cả các nhà máy thủy điện và nhiệt điện than hiện hành tại Việt Nam.
Để đáp ứng nhu cầu năng lượng, đến năm 2030 Việt Nam cần 130 GW điện, như vậy cần đầu tư vào khoảng 150 tỷ USD. Trong khi đó tính đến tháng 9/2018, Việt Nam sản xuất được 47.900 MW.
Chính phủ Việt Nam đã đưa ra cơ chế hỗ trợ để thu hút nhà đầu tư nước ngoài và cân bằng rủi ro với thị trường mới nổi này. Một ví dụ là ưu đãi thuế, theo đó miễn một số loại thuế cho các nhà phát triển năng lượng tái tạo và tạo điều kiện cho các đối tác công-tư trong lĩnh vực này, hoặc tăng giá thành điện gió bán cho lưới điện quốc gia...
Được đưa ra năm 2008, mức giá bán đối với dự án phong điện trên đất liền là 8,5 cent/kWh, còn điện gió sản xuất ở cơ sở ngoài khơi là 9,8 cent/kWh. Mức giá này sẽ hết hạn trong năm 2021 và 2 năm tới sẽ là thời kỳ nhiều thú vị cho năng lượng gió tại Việt Nam khi các nhà đầu tư khẩn trương thi công dự án.
Tuy nhiên thị trường năng lượng gió tại Việt Nam vẫn ở giai đoạn đầu và còn đối mặt với nhiều thách thức. Một trong những chướng ngại lớn nhất là thiếu nguồn kinh phí. Các nhà phát triển còn phải đối mặt với khả năng thiếu lao động chất lượng cao và những ngành công nghiệp phụ trợ “chưa phát triển kịp”.
Nhiều chuyên gia đã đề xuất các bước để Chính phủ Việt Nam có thể áp dụng nhằm thúc đẩy phát triển năng lượng gió như tăng dần giá bán điện năng sản xuất ra từ nguồn năng lượng tái tạo và xử lý vấn đề cho vay vốn.
Gió không phải là nguồn năng lượng sạch duy nhất phát triển tại Việt Nam. Theo đó, Việt Nam còn tăng cường năng lực điện Mặt Trời với mục tiêu đến năm 2030 triển khai được 12.000 MW.
The Swiss-based clean energy provider, Meeco Group, has completed the structural installation of its first photovoltaic project with the newly launched, innovative solar power mounting structure, the sun2rope. This eco-friendly system consists of photovoltaic modules mounted on tailor-made rope structures, specifically designed for the project.
Courtesy of Meeco Group
The sun2rope PV energy installation, a first of its kind, is purposed to provide clean energy to the renowned Kenyan eco retreat “Cottar’s 1920 Camp”, which is near Kenya’s famous national park, the Masai Mara. The multi-award-winning Cottar’s 1920 Camp spreads over an area of 1,500 hectares, with a large concentration of watchable wildlife, and provides ten tents to host safari tourists.
To supply the eco-resort with renewable energy, seven rows of 168 polycrystalline PV modules, with a total capacity of 54 kWp, were installed. Once the site is completely finalized and commissioned, the generated energy will charge the batteries of the energy management and storage system, sun2safe, and for charging the sun2move e-bikes of the safari camp.
The modules are mounted on long-life, exceptionally resistant technical ropes supported by robust wooden poles. These ropes are distinguished by their extremely high breaking strength and a very low weight . Thus, the sun2rope solar PV structure is designed to resist wind speeds of up to 36 m/s. The core of the rope consists of a special UHMWPE (Ultra-High-Molecular-Weight Polyethylene) braid with a coat made of black UV resistant polyester braid. The technical ropes have been developed and engineered in conjunction with Gruschwitz Textilwerke AG, an enterprise from Germany (Baden-Württemberg), that has been engaged in this industry for more than 200 years.
With sun2rope the impact to the natural environment is minimized since heavy steel structures are replaced with rope and sturdy wood. It additionally contributes in achieving other targets, such as reducing the logistic costs by making use of the locally available wood from the controlled planting areas against steal structures with long shipping delays.
Being one of the 11 Global Ecosphere Retreats worldwide, the Cottar’s 1920 Camp is committed to the protection of nature and wildlife, as well as the preservation of the original culture and the lifestyle of the neighboring Maasai tribe, by combining cultural responsibility with animal welfare, sustainable management and soft tourism.
“We are proud to support the Cottar’s 1920 Camp in its endeavor of protecting wildlife and nature by delivering clean, sustainable and innovative renewable energy solutions as a sustainable power source, giving way to a reduced use and new deployment of diesel-based generators,” said Michael Georg , Senior Project Manager of Meeco Group.
Source :https://www.renewableenergymagazine.com
Châu Á Thái Bình Dương dự kiến sẽ tiếp tục là thị trường lớn nhất cho microgrids, với các phân khúc từ xa chiếm cơ hội đa số. Đây là theo một báo cáo mới được công bố từ Navigant Research, phân tích năng lực microgrid khu vực, chi tiêu thực hiện và loại mô hình kinh doanh, cung cấp dự báo toàn cầu, được phân chia theo khu vực và loại thị trường, đến năm 2028. Bắc Mỹ vẫn là thị trường hàng đầu cho các microgrids gắn lưới, vì một loạt các dự án được xác định vào năm 2019 đã tăng mức công suất điểm khởi đầu vào năm 2019 ngoài những dự báo trước đó. Trong khi đó, Mỹ Latinh là thị trường tăng trưởng nhanh nhất một phần nhờ vào chương trình microgrid trên toàn đảo lớn ở Puerto Rico. Báo cáo cũng cho thấy rằng mặc dù các công nghệ microgrid đã giảm chi phí và chức năng kiểm soát đã được cải thiện, các rào cản pháp lý và chu kỳ phát triển dự án dài tiếp tục làm nản lòng nỗ lực đưa thị trường này hoàn toàn vào dòng chính. Tuy nhiên, tiến bộ đáng kể đã được thực hiện trong thập kỷ qua và dự kiến sẽ tiếp tục. Tổng thị trường toàn cầu cho microgrids năm 2019 ước tính khoảng 8,1 tỷ đô la và dự kiến sẽ đạt gần 40 tỷ đô la vào năm 2028, Peter Asmus, giám đốc nghiên cứu của Navigant Research cho biết. Trong khi các phân khúc thị trường khác nhau đã thay đổi trong những năm qua, điều vẫn còn nhất quán là tăng trưởng chung trên tất cả năm khu vực chính được mô tả. Báo cáo, Tổng quan về Microgrids, dự báo năng lực khu vực, chi tiêu thực hiện và loại mô hình kinh doanh theo sáu phân khúc thị trường chính. Nghiên cứu cũng cung cấp một phân tích về các trình điều khiển thị trường, các rào cản và các vấn đề công nghệ. Dự báo thị trường toàn cầu, được phân chia theo khu vực và loại thị trường, kéo dài đến năm 2028. Một bản tóm tắt điều hành của báo cáo có sẵn để tải về miễn phí tại đây. Nhấp vào liên kết video để tìm hiểu thêm về tài trợ cho các microgrids ở Châu Á, một cuộc phỏng vấn từ POWERGEN Châu Á.
Trang tin CNBC của Mỹ mới đây đã có bài viết có tiêu đề: "Việt Nam đang đi trước Đông Nam Á trong nỗ lực sử dụng năng lượng tái tạo," nhận định Việt Nam đang thể hiện năng lực vượt trội so với các quốc gia láng giềng Đông Nam Á trong thúc đẩy ngành công nghiệp năng lượng tái tạo.
Theo CNBC, Đông Nam Á từ lâu bị cho là " tụt hậu trong khả năng thích nghi với các nguồn năng lượng bền vững" và phụ thuộc rất nhiều vào tiêu thụ than. Tuy nhiên, Việt Nam có "tham vọng táo bạo là sử dụng nhiều năng lượng tái tạo hơn như gió và Mặt Trời."
Andreas Cremer, giám đốc năng lượng và cơ sở hạ tầng châu Âu, Trung Đông và châu Á tại công ty đầu tư DEG của Đức cho biết Việt Nam đang đặt mục tiêu tăng sản lượng điện sản xuất bằng năng lượng tái tạo lên khoảng 23% vào năm 2030.
Trích dẫn số liệu từ Tổ chức Hợp tác Quốc tế Đức (GIZ), một cơ quan phát triển có mối quan hệ hợp tác với Việt Nam, ông Cremer nhấn mạnh rằng 10,7% hỗn hợp năng lượng sẽ là từ năng lượng tái tạo và 12,4% sẽ là từ thủy điện.
"Kế hoạch phát triển năng lượng của Việt Nam đang phát triển liên tục," ông Cremer nói với CNBC tại Hội nghị thượng đỉnh về năng lượng sạch châu Á (Asia Clean Energy Summit) tuần trước. Các mục tiêu năng lượng tái tạo và thủy điện của chính phủ Việt Nam cho hỗn hợp năng lượng đã tăng từ 16% năm 2011 lên 23% vào năm 2016.
"Điều đó thực sự khá ấn tượng nếu bạn nhận ra rằng họ chỉ thay đổi kế hoạch phát triển năng lượng của họ vào năm 2016" và chỉ bắt đầu từ năm nay," ông Cremer nói.
Ông Cremer cho biết, Việt Nam đã có thể sử dụng hơn 4 gigawatt công suất năng lượng tái tạo vào tháng 6 - và chiếm khoảng 8,28% hỗn hợp cung cấp điện Việt Nam.
Vì vậy, "tôi nghĩ rằng đó là một thành tích khá," ông Cremer nói thêm.
Công ty tư vấn năng lượng toàn cầu, Wood Mackenzie, cho biết Việt Nam hiện là quốc gia dẫn đầu thị trường pin điện Mặt Trời ở Đông Nam Á và có công suất lắp đặt lớn nhất trong khu vực. Pin điện Mặt Trời cho phép chuyển đổi ánh sáng Mặt Trời thành năng lượng điện.
Trong một báo cáo tháng 10, Wood Mackenzie cho biết việc lắp đặt năng lượng Mặt Trời tích lũy của Việt Nam sẽ đạt 5,5 gigawatt trong năm nay - chiếm khoảng 44% tổng công suất của Đông Nam Á. Cần phải lưu ý rằng, Việt Nam chỉ sản xuất 134 megawatt - hay 0,125 gigawatt - trong năm 2018.
Thay thế than
Ông Cremer nhận định Việt Nam cũng như các nước trong khu vực không có khả năng thay thế hoàn toàn than. "Sẽ không thực tế, nếu đòi hỏi các công ty ngừng hoàn toàn sử dụng than để dựa vào năng lượng tái tạo," ông nói. Tuy nhiên, xu hướng là các nhà hoạch định chính sách và các công ty sẽ cố gắng thay thế than bằng năng lượng tái tạo để tăng trưởng kinh tế.
"Các nền kinh tế sẽ cần đủ điện để phát triển," ông Cremer nói - "đặc biệt là khi mọi người tiếp tục di cư vào các khu vực đô thị, các thành phố lớn như Jakarta, Bangkok và Thành phố Hồ Chí Minh."
"Những người sống ở đó rõ ràng đòi hỏi chất lượng không khí tốt hơn. Và đó là một lý do khác mà chúng ta đang chứng kiến sự thúc đẩy cho năng lượng tái tạo," ông nói thêm.
Chi phí sản xuất điện gió cũng giảm trong những năm gần đây, khiến giá của nó gần như tương đương với việc dựa vào than. Điều đó tạo ra cơ hội cho các chính phủ, các nhà hoạch định chính sách cũng như khu vực tư nhân đầu tư vào các lựa chọn năng lượng tái tạo ở Đông Nam Á.
Wood Mackenzie cho biết trong báo cáo của mình rằng mặc dù toàn bộ khu vực Đông Nam Á vẫn là một khu vực mới nổi trong lắp đặt pin Mặt Trời, công suất pin Mặt Trời tích lũy dự kiến sẽ đạt 12,6 gigawatt trong năm nay và tăng gần gấp ba lên mức 35,8 gigawatt vào năm 2024.
"Hệ thống pin năng lượng Mặt Trời quy mô lớn sẽ chi phối công suất lắp đặt trong 5 năm tới," và công ty này "hy vọng hệ thống pin năng lượng Mặt Trời quy mô nhỏ sẽ chiếm 32% công suất bổ sung vào năm 2024."/.
