Tại Mỹ, công ty đầu tư vận hành trang trại điện mặt trời đã thả 6.000 con cừu vào khu vực đặt các tấm pin quang điện, mang lại nhiều điều bất ngờ.
Phát triển điện mặt trời từng được cho là ảnh hưởng tới hoạt động của ngành nông nghiệp. Tuy nhiên, một công ty điện mặt trời tại Mỹ đã chứng minh điều ngược lại. Điện mặt trời và hoạt động nông nghiệp có thể mang lại lợi ích cho nhau.
Enel North America, một công ty năng lượng tái tạo tại Mỹ, vừa kết hợp với đối tác thả 6.000 con cừu nhằm kiểm soát thảm thực vật ở 8 nhà máy điện mặt trời khu vực Texas.
Texas Solar Sheep, một doanh nghiệp cấp dịch vụ quản lý thảm thực vật tại các nhà máy điện mặt trời, sẽ thả 6.000 con cừu trên diện tích gần 4.100ha của các trang trại năng lượng mặt trời do Enel North America đầu tư. Đây là thoả thuận hợp tác giữa sản xuất điện mặt trời với chăn thả gia súc lớn nhất tại Mỹ.
Cừu đóng vai trò giúp loại bỏ cỏ dại. Ảnh: Enel North America
Theo Phòng thí nghiệm năng lượng tái tạo quốc gia (NREL), chăn thả gia súc tại các trang trại lắp đặt năng lượng mặt trời giúp cải thiện chất lượng đất, sử dụng nước hiệu quả hơn, giảm chi phí bảo trì và vận hành hệ thống pin quang điện. Qua đó giúp tăng giá trị bền vững của sản xuất điện mặt trời, thúc đẩy quan hệ hợp tác với cộng đồng.
Cừu ăn cỏ dưới các tấm pin năng lượng mặt trời giúp làm sạch các khu vực này, đồng thời thải ra chất hữu cơ làm tốt đất. Theo kết quả khảo sát, hoạt động chăn thả trên các trang trại năng lượng mặt trời của Enel giúp cải thiện chất lượng đất. Một số khu vực, đất tăng hơn 200% về chất hữu cơ. Chăn nuôi cừu cũng tạo ra hệ thực vật phong phú hơn nhờ các hạt và thụ phấn hoa do dính vào lông cừu. Ngoài ra còn tạo nguồn thu nhập cho người chăn cừu tại địa phương.
Marcus Krembs, Giám đốc quan hệ đối ngoại và phát triển bền vững tại Enel Bắc Mỹ, cho biết phát triển điện mặt trời và hoạt động nông nghiệp có thể kết hợp với nhau. Cam kết này không chỉ giúp bảo vệ môi trường mà còn hỗ trợ nền kinh tế địa phương, việc tạo ra cơ hội việc làm mới và các dịch vụ hệ sinh thái.
rong năm 2024, nhiều nhà đầu tư trong và ngoài nước đã bày tỏ quan tâm đến việc triển khai các dự án năng lượng tái tạo tại tỉnh.
Vừa qua, Chủ tịch UBND tỉnh Ninh Thuận Trần Quốc Nam đã giao Sở Công thương tập trung triển khai Kế hoạch thực hiện Quy hoạch điện VIII, đẩy nhanh việc hòa lưới điện quốc gia 2 dự án năng lượng chuyển tiếp gồm dự án Điện mặt trời Phước Thái 2 và 3 (tổng công suất 120MW). Ông cũng yêu cầu Sở hỗ trợ tháo gỡ vướng mắc về thủ tục điện lực và phối hợp lựa chọn nhà đầu tư để khởi công bảy dự án năng lượng với tổng công suất 252MW, bao gồm 5 dự án điện gió (223MW) và 2 dự án thủy điện (27MW).
Cụ thể, các dự án điện gió bao gồm Đầm Nại 3 (39,4MW), Đầm Nại 4 (27,6MW), Phước Nam - Enfinity - Ninh Thuận (76MW), Phước Hữu (Hà Đô, 50MW), và Công trình phong điện Việt Nam Power số 01 (30MW). Các dự án thủy điện gồm Thượng Sông Ông 2 (7MW) và Phước Hòa (22MW).
Chủ tịch tỉnh cũng yêu cầu tổ chức lựa chọn và phê duyệt nhà đầu tư cho Dự án LNG Cà Ná trong quý IV/2024; đồng thời đẩy nhanh tiến độ các dự án hạ tầng truyền tải điện 500kV, 220kV, 110kV trên địa bàn tỉnh.
Tiếp tục thu hút đầu tư, đến đầu tháng 10/2023, UBND tỉnh Ninh Thuận đã cấp Quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư cho 17 dự án điện gió với tổng công suất 890,75MW và tổng vốn đầu tư hơn 34.000 tỷ đồng, trong đó có 11 dự án đã vận hành thương mại.
Ngoài ra, 37 dự án điện mặt trời đã được chấp thuận với tổng công suất khoảng 2.576MW và tổng vốn đầu tư hơn 68.000 tỷ đồng, trong đó có 34 dự án đã đi vào vận hành thương mại với tổng công suất khoảng 2.376MW.
Ông Trương Văn Tiến, Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Đầu tư, Thương mại và Du lịch tỉnh Ninh Thuận cho biết, tỉnh đang làm việc Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam (PVN) về các dự án điện, Tập đoàn Điện lực Việt Nam về thí điểm điện gió ngoài khơi.
Đối với điện gió ngoài khơi, theo kế hoạch thực hiện Quy hoạch điện VIII được Thủ tướng phê duyệt, khu vực Nam Trung Bộ được phân bổ 2.000MW. Trong đó, với mục tiêu đưa tỉnh Ninh Thuận trở thành trung tâm năng lượng tái tạo cả nước, ưu tiên phát triển nguồn điện gió này gắn với hạ tầng điện...
Theo quy hoạch tỉnh Ninh Thuận thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, năng lượng và năng lượng tái tạo là một trong năm cụm ngành đột phá, với mục tiêu đến năm 2030 năng lượng và năng lượng tái tạo sẽ chiếm khoảng 12% GRDP của tỉnh và giải quyết 7,3% nhu cầu việc làm toàn tỉnh. Quy hoạch tập trung khai thác tiềm năng về điện mặt trời, điện gió ven bờ và ngoài khơi, điện khí LNG, thủy điện tích năng, và nguồn năng lượng mới như hydrogen, thủy triều, sinh khối.
UBND tỉnh Ninh Thuận đã ban hành quyết định số phê duyệt danh mục dự án ưu tiên kêu gọi đầu tư trên địa bàn tỉnh, bao gồm chín dự án trong lĩnh vực năng lượng và năng lượng tái tạo với tổng diện tích hơn 528,95ha. Các dự án tiêu biểu bao gồm Điện khí LNG Cà Ná (51.793 tỷ đồng), Thủy điện tích năng Phước Hòa (22.865 tỷ đồng), Điện gió Đầm Nại 3 và 4, và Thủy điện Thượng Sông Ông 2.
Ninh Thuận sẽ là trung tâm năng lượng tái tạo của cả nước. Ảnh minh hoạ
Trong năm 2024, nhiều nhà đầu tư trong và ngoài nước đã bày tỏ quan tâm đến việc triển khai các dự án năng lượng tại tỉnh.
Cụ thể, trong buổi làm việc với UBND tỉnh Ninh Thuận vào tháng 6/2024, đại diện Tập đoàn EDP Renewables đã công bố kế hoạch đầu tư 1 tỷ USD vào năng lượng tái tạo tại Việt Nam, trong đó ưu tiên cho huyện Ninh Sơn và Bắc Ái; Tổng công ty Điện lực dầu khí Việt Nam (PV Power) cũng đã đề xuất triển khai Tổ hợp sản xuất điện sạch tích năng Lâm Sơn với tổng mức đầu tư sơ bộ 3,98 tỷ USD.
Theo Chủ tịch UBND tỉnh Ninh Thuận Trần Quốc Nam, cơ cấu nguồn điện của tỉnh đến năm 2030 dự kiến đạt tổng công suất trên 4.400 MW. Trong giai đoạn 2023-2025, tỉnh sẽ hoàn thành đầu tư và vận hành 12 dự án điện gió với tổng công suất 460MW và 21MW điện mặt trời.
Giai đoạn 2026-2030, Ninh Thuận dự kiến sẽ hoàn thành và đưa vào vận hành Dự án LNG Cà Ná 1.500MW, hai dự án thủy điện tích năng Phước Hòa và Bác Ái với tổng công suất 2.400MW, cùng ba dự án thủy điện nhỏ công suất 40MW.
Dự án Australia - Asia Power Link sẽ sản xuất 4 gigawatt (GW) điện mỗi giờ sử dụng trong nước và điện dư thừa để xuất khẩu sang Singapore.
Trang trại điện mặt trời Australia - Asia Power Link sẽ nằm ở bang Northern Territory. Ảnh: SunCable
Trong động thái quan trọng nhằm biến Australia thành nước đi đầu về năng lượng tái tạo, chính phủ nước này thông qua dự án điện mặt trời mới khổng lồ ở bang Northern Territory. Dự án trang trại điện mặt trời lớn nhất thế giới sẽ sản xuất đủ năng lượng để cung cấp cho 3 triệu hộ gia đình. Theo Bộ trưởng Môi trường Tanya Plibersek của Australia, dự án sẽ bao gồm các tấm pin quang điện, bộ pin lưu trữ và dây cáp nối liền Australia với Singapore để xuất khẩu năng lượng dư thừa.
Dự án mang tên Australia - Asia Power Link rộng 12.000 hecta nằm ở bang Northern Territory, sẽ được lắp đặt bởi công ty năng lượng tái tạo SunCable. Nhà môi trường kiêm triệu phú công nghệ Mike Cannon - Brookes là nhà tài trợ dự án. Theo SunCable, dự án sẽ đem lại lợi ích kinh tế lên đến hơn 20 tỷ USD cho bang Northern Territory, tạo ra trung bình 6.800 việc làm trực tiếp và gián tiếp hàng năm trong giai đoạn xây dựng, với lượng nhân công ở thời điểm lớn nhất là 14.300 người. Con số được tính toán dựa trên thời gian thi công và 35 năm hoạt động đầu tiên.
Dự án trang trại mặt trời nằm ở một trại chăn nuôi giữa lạch Elliot và Tennant. Theo Plibersek, giấy cấp phép xây dựng hướng dẫn chặt chẽ về bảo vệ an toàn môi trường, bao gồm tránh những loài vật và môi trường sống quan trọng. Trang trại mặt trời sẽ sản xuất 4 GW điện mỗi giờ để phục vụ hộ gia đình. Trong giai đoạn đầu, dự án này sẽ cung cấp 9.000 MW năng lượng tái tạo cho các khách hàng công nghiệp tại thành phố Darwin và cung cấp khoảng 1,75 GW điện cho Singapore thông qua tuyến cáp ngầm dưới biển dài khoảng 4.200 km, giúp đáp ứng khoảng 15% nhu cầu điện của nước này. Khoảng 40 GW điện sẽ được lưu trữ trong bộ pin.
Năm 2022, năng lượng tái tạo chỉ chiếm 32% tổng lượng sản xuất điện của Australia trong khi than đá vẫn chiếm 47%, theo dữ liệu mới nhất của chính phủ. Australia cũng là một trong những nước xuất khẩu than đá và khí tự nhiên lớn nhất thế giới, nhưng một loạt thiên tai gần đây như ngập lụt và cháy rừng thúc đẩy chính phủ chuyển sang các nguồn năng lượng xanh hơn. Chính phủ Australia đã tiến hành 55 dự án năng lượng tái tạo trong hai năm, đủ để cung cấp cho gần 7 triệu gia đình. "Dự án Australia - Asia Power Link sẽ không chỉ giúp Australia trở thành siêu cường quốc năng lượng tái tạo mà còn đẩy mạnh kinh tế bang Northern Territory", Plibersek nói.
Điện mặt trời mái nhà mang lại lợi ích cho cả doanh nghiệp và người dân. Vì thế, thị trường này cũng nóng lên theo những đề xuất chính sách ở dự thảo nghị định đang được Bộ Công thương xây dựng.
Tháo "kìm" để người dân, doanh nghiệp tự dùng
Tại dự thảo nghị định quy định cơ chế, chính sách khuyến khích phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu, Bộ Công thương đề xuất tổng công suất lắp đặt nguồn điện này (nối lưới) không vượt quá 2.600 MW - do bị giới hạn trong Quy hoạch điện VIII.
Sau nhiều cuộc họp về dự thảo nghị định trên, Phó thủ tướng Trần Hồng Hà đã đưa ra chỉ đạo xem xét, điều chỉnh Quy hoạch điện VIII đối với năng lượng mặt trời mái nhà ngay trong tháng 9, để điều chỉnh quy mô công suất với miền Bắc có thể lên tới 7.000 MW và tính toán lại khả năng huy động cho khu vực TP.HCM.
Theo EVN, miền Bắc hiện có khoảng 700 MW điện mặt trời mái nhà, trong khi năng lực hệ thống có thể tiếp nhận khoảng 7.000 MW. (Ảnh minh hoạ)
Chỉ đạo mới của Phó thủ tướng Trần Hồng Hà giúp người dân, doanh nghiệp có nhu cầu lắp điện mặt trời mái nhà thở phào. Bởi lẽ, điều đó đúng với xu thế hiện nay khi đòi hỏi về chuyển đổi xanh ngày càng khắt khe mà chính doanh nghiệp không thể làm khác.
Đại diện một doanh nghiệp cho biết, chỉ đạo mới của Phó thủ tướng đã từng bước tháo "kìm" cho người dân, doanh nghiệp được lắp điện mặt trời mái nhà tự dùng.
"Sau khi chính sách khuyến khích phát triển nguồn điện này hết hạn từ năm 2021, nhiều doanh nghiệp vẫn phải lắp điện mặt trời mái nhà để đáp ứng tiêu chuẩn xanh. Vì thế, con số 2.600 MW nhiều khả năng đã bị vượt nếu được tính các dự án chuyển tiếp đã lắp đặt trước đó", vị đại diện doanh nghiệp bày tỏ.
Ông Đỗ Văn Năm, Thành viên Hội đồng thành viên Tổng Công ty Điện lực miền Bắc tính toán, khi tự dùng điện mặt trời mái nhà, người dân sẽ tiết kiệm được điện vào giờ cao điểm.
Cùng với mức giá bán điện dư vào hệ thống thì sau khoảng 5-6 năm, hộ gia đình có thể thu hồi vốn đầu tư, trong khi thời hạn sử dụng của một tấm pin mặt trời hiện khoảng 12-15 năm.
Tại dự thảo mới nhất, Bộ Công thương đề xuất giá mua điện dư từ hệ thống điện mặt trời mái nhà tự sản tự tiêu mức gần 1.100 đồng/kWh, thay đổi từ mức giá đề xuất 671 đồng/kWh ở dự thảo trước đó, sau thời gian dài bộ này bảo lưu quan điểm mua giá "0 đồng" nhằm tránh trục lợi chính sách.
Vẫn còn loạt điểm vướng
Góp ý cho dự thảo nghị định về điện mặt trời mái nhà, đại diện một chuyên gia thuộc Hiệp hội Năng lượng Việt Nam nói, mục tiêu của nghị định là nguồn điện để các cá nhân, tổ chức tự dùng nhưng các thủ tục hành chính còn quá rườm rà.
Đơn cử, trước khi đi đăng ký công suất với Sở công thương, doanh nghiệp đã phải đầu tư kinh phí vào bản vẽ thiết kế hay các hồ sơ phòng cháy chữa cháy, bảo vệ môi trường trong khi chưa biết sản lượng đăng ký đó có được cho phép thực hiện hay không do. Điều này sẽ làm mất thời gian và chi phí của doanh nghiệp.
Nhiều doanh nghiệp đã tự lắp đặt điện mặt trời mái nhà để đảm bảo tiêu chuẩn xanh. (Ảnh minh họa)
Do đó, theo vị này, nên xây dựng cơ chế "một cửa" trong việc xin cấp phép và kết nối vào lưới điện, đồng thời số hóa việc đăng ký và phê duyệt công suất qua hệ thống phần mềm trên máy tính.
Từ đó, tạo thuận lợi nhất cho người dân và doanh nghiệp cũng như giảm thiểu công việc không cần thiết cho các cơ quan thực thi cấp phép.
Vị đại diện cũng cho rằng, đây là loại hình tốt, có giá rẻ, do đó cần chính sách khuyến khích đa dạng. Tức là, bên cạnh các chính sách về thuế, cần nghiên cứu thêm các cơ chế khuyến khích khác như tín dụng ưu đãi, hỗ trợ kỹ thuật…
Một điểm quan trọng khác, theo vị này, cần phân tích và làm rõ các yếu tố từ điện mặt trời mái nhà ảnh hưởng đến lưới điện như thế nào và các biện pháp khắc phục.
Thực tế, điện mặt trời nói chung và điện mặt trời áp mái nói riêng đã chứng minh là nguồn điện rẻ nhất và dễ thực hiện nhất với hiệu quả công suất đầu ra cao.
Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp cho rằng, việc phân bổ "hạn ngạch" theo các tỉnh sẽ là một rào cản lớn để họ và người dân tiếp cận nguồn điện này.
Theo một chuyên gia năng lượng, về mặt quản lý hệ thống điện, việc giám sát và điều khiển điện mặt trời mái nhà từ trung tâm điều độ quốc gia có thể coi là "điểm mù" do chỉ có thể giám sát đến cấp trạm biến áp 110/22 kV trở lên. Trong khi đó, hệ thống điện mặt trời mái nhà lại ảnh hưởng từ cấp độ lưới điện hạ áp 0,4 kV.
Do đó, để giải quyết "điểm mù" này, theo kinh nghiệm từ các nước cho thấy cần phân cấp quản lý theo vùng và tăng cường sự tham gia của các công ty điện lực phân phối tỉnh/thành trong việc kiểm soát nguồn điện mặt trời phân tán...
Lễ khánh thành dự án dự kiến tổ chức trước ngày 2/9 để chào mừng Cách mạng tháng 8 và Quốc khánh 2/9, trên địa bàn tất cả 9 tỉnh theo hình thức trực tuyến.
Đó là chỉ đạo của Thủ tướng Phạm Minh Chính về dự án đường dây 500kV mạch 3 từ Quảng Trạch (Quảng Bình) đến Phố Nối (Hưng Yên) với công suất truyền tải điện lên đến 2.400MW.
Theo Tổng Công ty truyền tải điện quốc gia EVNNPT, đến nay, 3/4 dự án thành phần của dự án đường dây 500kV mạch 3 đã hoàn thành đóng điện gồm: Dự án đường dây 500kV nhà máy nhiệt điện Nam Định 1 - Thanh Hóa, nhà máy nhiệt điện Nam Định 1 - Phố Nối, Quỳnh Lưu - Thanh Hóa.
Dự án thành phần còn lại là đường dây 500kV Quảng Trạch - Quỳnh Lưu đang nỗ lực thi công để hoàn thành trong tháng 8, nhằm thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng.
Dự án đường dây 500kV mạch 3 dự kiến khánh thành trước ngày 2/9 trên 9 tỉnh. (Ảnh: CAND)
Thủ tướng yêu cầu Tập đoàn Điện lực Việt Nam và EVNNPT tiếp tục tập trung mọi nguồn lực, khẩn trương triển khai với tinh thần "vượt nắng, thắng mưa, không thua gió bão", "làm việc liên tục 24/7", "3 ca, 4 kíp", "ăn tranh thủ, ngủ khẩn trương", "chỉ bàn làm, không bàn lùi", phối hợp hiệp đồng chặt chẽ, hiệu quả giữa các lực lượng, hỗ trợ lẫn nhau, quyết tâm đưa dự án về đích đúng tiến độ.
Bộ Công Thương được giao tiếp tục chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan thường xuyên kiểm tra, giám sát, kịp thời xử lý tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh ảnh hưởng đến tiến độ của dự án; triển khai song song, đồng thời công tác kiểm tra, nghiệm thu kỹ thuật công trình theo đúng quy định của pháp luật bảo đảm nhanh chóng đưa công trình vào vận hành, khai thác an toàn ngay khi hoàn thành.
EVNNPT nhận định, đến nay, khối lượng công việc chính không còn nhiều nhưng vẫn còn nhiều việc phải làm để đạt mục tiêu hoàn thành, đóng điện toàn bộ dự án và tổ chức khánh thành, đưa công trình vào khai thác, vận hành an toàn trước ngày 2/9.
Dự án đường dây 500kV mạch 3 kéo dài gồm 4 dự án thành phần; có tổng chiều dài gần 520km với 1.179 vị trí móng cột; tổng mức đầu tư khoảng 22.000 tỷ đồng. Dự án đi qua địa bàn 211 xã, phường của 43 huyện, thị xã thuộc 9 tỉnh, gồm: Quảng Bình, Hà Tĩnh, Nghệ An, Thanh Hóa, Ninh Bình, Nam Định, Thái Bình, Hải Dương, Hưng Yên.
Dự án do EVNNPT thuộc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) làm chủ đầu tư. Cụm dự án này có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc kết nối lưới điện liên miền, góp phần bảo đảm cung ứng điện cho miền Bắc. Khi đi vào hoạt động, dự án đường dây 500 kV Quảng Trạch - Phố Nối sẽ giúp nâng cao khả năng truyền tải lên khoảng 5.000MW (hiện nay khả năng truyền tải mạch 1 từ miền Trung ra miền Bắc chỉ đạt khoảng 2.200MW). Nhất là truyền tải công suất các nhà máy nhiệt điện và năng lượng tái tạo khu vực Bắc Trung Bộ vào hệ thống điện quốc gia; giảm tải và tránh quá tải cho các đường dây 500 kV hiện hữu.
PHẠM DUY
Sáng tạo Bổ ích Độc đáo2 Xúc động1 Phẫn nộ3 đã tặng
(Dân trí) - Theo Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên, EVN lỗ lớn hơn 47.000 tỷ đồng trong 2 năm 2022 và 2023 do chênh lệch giá mua vào bán ra lên đến 208-216 đồng/kWh.
Vấn đề giá điện và điều hành giá nhận được rất nhiều sự quan tâm của các đại biểu Quốc hội tại phiên chất vấn Bộ trưởng Công Thương sáng 21/8. Đại biểu Huỳnh Thanh Phương (Tây Ninh) cho biết cử tri và nhiều chuyên gia cho rằng việc điều hành giá điện còn nhiều bất cập.
"Chính điều này là một trong những nguyên nhân quan trọng gây thua lỗ cho ngành điện khoảng hơn 47.000 tỷ đồng trong năm 2022 và 2023. Vậy Bộ trưởng có đồng tình với nhận định này không và xin Bộ trưởng cho biết giải pháp nào để tháo gỡ việc điều hành giá điện một cách tốt nhất thời gian tới?", đại biểu đặt vấn đề.
"Mua theo giá thị trường nhưng lại bán giá bình ổn"
Trả lời vấn đề này, Bộ trưởng khẳng định không có chuyện điều hành giá điện bất cập gây thua lỗ cho ngành điện.
"Bộ Công Thương là cơ quan quản lý Nhà nước chỉ thực hiện 3 chức năng cơ bản là: Quy hoạch, kế hoạch; cơ chế chính sách và thanh tra kiểm tra. Việc tham mưu chính sách trong vấn đề giá điện vừa qua thực hiện đúng quy định của luật pháp hiện hành, nhất là Luật Điện lực và Luật Giá", ông Diên nói.
Theo Bộ trưởng, điện là một trong những mặt hàng đảm bảo bình ổn giá theo chỉ đạo Nhà nước. EVN là đơn vị duy nhất có chức năng mua bán và cung ứng điện.
"Tuy nhiên, EVN phải mua với cơ chế giá thị trường nhưng đầu ra phải đảm bảo bình ổn giá vì giá điện có ảnh hướng đến các ngành sản xuất. Như vài lần tôi đã báo cáo Quốc hội, chênh lệch giữa giá mua vào bán ra của EVN khoảng 208-216 đồng/kWh", lãnh đạo Bộ Công Thương chia sẻ.
Đại biểu Huỳnh Thanh Phương cho rằng điều hành giá điện còn nhiều bất cập gây thua lỗ cho EVN (Ảnh: Quochoi).
Quá trình tiếp tục nghiên cứu rà soát sửa đổi điều hành giá điện thời gian tới để EVN không bị lỗ, Bộ trưởng cho biết ngành Công Thương đang tham mưu trình Chính phủ sửa đổi Luật Điện lực theo hướng xóa bù chéo giữa các khách hàng dùng điện và tính đúng đủ giá thành điện năng, trong đó có giá thành sản xuất điện, giá vận hành, điều độ hệ thống điện.
"Hiện Chính phủ đã có quyết định đưa Trung tâm Điều độ hệ thống điện Quốc gia (A0) về Bộ Công Thương, điều đó sẽ đảm bảo minh bạch trong vận hành, công bằng giữa các đối tượng sử dụng điện", ông nói.
Mặt khác, lãnh đạo Bộ Công Thương cho biết thời gian qua Chính phủ cũng đã ban hành Nghị định mua bán điện trực tiếp đối với các khách hàng sử dụng điện lớn và sắp ban hành nghị định về khuyến khích phát triển điện mặt trời áp mái sẽ từng bước giúp thị trường điện hoàn hảo hơn.
Bộ trưởng lo áp lực lên hệ thống điện khi mua bán ồ ạt điện mặt trời áp mái
Bày tỏ quan tâm đến quy định mua bán điện mặt trời áp mái dư thừa, đại biểu Nguyễn Hoàng Bảo Trân (Đồng Nai) cho biết hiện nay việc kinh doanh điện được quản lý bởi Bộ Công Thương, chỉ có EVN là đơn vị duy nhất kinh doanh điện giữa điện lực Việt Nam và các hộ tiêu dùng.
"Thực tế nhu cầu sử dụng điện năng lượng mặt trời từ các hộ gia đình khu vực phía Nam là rất lớn, nhưng hiện nay Nhà nước không còn chính sách thu mua điện từ phần dôi dư của các hộ gia đình", đại biểu nêu thực trạng.
Để tránh lãng phí chi phí đầu tư điện mặt trời của hộ gia đình, đồng thời giảm được tiêu thụ của nguồn điện quốc gia, đại biểu đề nghị Bộ trưởng Công Thương nêu hướng giải quyết để tạo điều kiện cho hộ gia đình được bán lại nguồn điện dôi dư này.
Trả lời chất vấn, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên cho biết hệ thống điện muốn an toàn ổn định, trong cơ cấu các nguồn điện, điện mặt trời, điện gió chỉ góp phần phụ chiếm tỷ trọng khoảng 20-25%.
"Có như vậy mới phù hợp với năng lực, điều kiện về mặt kĩ thuật, về kinh tế của Việt Nam. Bởi nếu không có nguồn điện nền ổn định ở mức 75-80% thì hệ thống điện của chúng ta sẽ rất rủi ro", ông nhìn nhận.
Theo lãnh đạo Bộ Công Thương, thời gian qua, thực hiện quy hoạch điện VII và điện VIII, Chính phủ đã quy định tổng công suất đặt hệ thống đến năm 2030 là 150.589MW, trong đó điện mặt trời, điện gió ở ngưỡng 27%.
Thời gian qua, địa phương, cử tri muốn phát triển mạnh hơn điện mặt trời, vì vậy Chính phủ đã chỉ đạo Bộ Công Thương xây dựng cơ chế Nhà nước sẽ mua tối đa 20% công suất đặt của mỗi hạng mục công trình để bảo đảm nâng tỷ lệ năng lượng tái tạo, khuyến khích người dân đầu tư, giảm đầu tư Nhà nước.
Tuy nhiên, đây chỉ được một khía cạnh, ở khía cạnh khác sẽ là thách thức và dễ gây rủi ro đến an toàn hệ thống điện, bởi hệ thống điện nền không thay đổi nhưng nâng điện mặt trời sẽ làm mất cân đối cơ cấu các nguồn điện.
"Điều này sẽ rất rủi ro cho việc bảo đảm an toàn liên tục hệ thống điện cũng như lưới điện cơ sở. Bộ Công Thương một mặt tiếp thu ý kiến của địa phương, người dân, mặt khác buộc phải tôn trọng yếu tố kĩ thuật. Ngay cả quy định tối đa 20% công suất, Bộ cũng phải đề xuất cơ chế, điều kiện cần thiết tránh trục lợi chính sách, tránh làm sập hệ thống điện", ông Diên nhấn mạnh.
Bộ trưởng Công Thương cho rằng hệ thống điện muốn an toàn ổn định, thì tỷ lệ huy động điện mặt trời, điện gió chỉ khoảng 20-25% (Ảnh: Quochoi).
Liên quan đến đề xuất giảm thuế giá trị gia tăng (VAT) trong hóa đơn tiền điện của đại biểu Phạm Văn Hòa (Đồng Tháp), Bộ trưởng Tài chính Hồ Đức Phớc cho biết thuế là nguồn thu chủ yếu của ngân sách Nhà nước. Thuế thu được thì ngân sách Nhà nước mới đảm bảo vững mạnh của tài chính công, đảm bảo hoạt động của bộ máy nhà nước, vấn đề an sinh xã hội, công trình hạ tầng trọng yếu, an ninh quốc phòng...
"Vì vậy, việc giảm thuế để giải quyết một vấn đề theo giá cả sẽ không hợp lý. Trên thực tế, 5 năm qua, Quốc hội đã giảm thuế cho các doanh nghiệp, hộ gia đình, cá nhân... khoảng 250.000 tỷ đồng", ông Phớc nói.
Riêng lĩnh vực điện, lãnh đạo Bộ Tài chính cho biết thuế VAT đã quy định 10% là ở mức thấp và đã áp dụng 25 năm qua, vì vậy vấn đề giảm thuế trong trường hợp này sẽ không hợp lý. Về biểu giá điện bậc thang, ông cho biết đã quy định 6 bậc, điện sinh hoạt ưu tiên gia đình nghèo, chính sách hỗ trợ 30kWh. Bậc 1 đã quy định 0-50kWh, mức giá bằng 92% giá điện bình quân và tăng dần để nhằm tiết kiệm điện.
Công ty Form Energy sẽ sử dụng công nghệ pin sắt - khí mới dễ dàng xây dựng, bảo dưỡng và tái chế ở cuối vòng đời.
Thiết kế bộ pin sử dụng công nghệ pin sắt - khí của Form Energy. Ảnh: Form Energy
Công ty Form Energy ở Somerville, Massachusetts lên kế hoạch biến đổi một nhà máy sản xuất giấy cũ ở Lincoln, Maine, thành nơi lắp đặt bộ pin lớn nhất thế giới, có thể cung cấp 85 MW cho lưới điện. Trong khi các giải pháp lưu trữ năng lượng khác như nhà máy thủy điện tích năng có công suất lớn hơn nhiều, đây sẽ là dự án lắp đặt đầu tiên ở quy mô như vậy chỉ sử dụng công nghệ pin, Interesting Engineering hôm 16/8 đưa tin.
Khi thế giới chuyển sang sử dụng năng lượng sạch với các nhà máy điện gió và mặt trời ngày càng phổ biến, nhu cầu đối với giải pháp lưu trữ năng lượng tái tạo quy mô lớn cũng trở nên cấp thiết. Dù thủy điện tích năng có thể cung cấp công suất lớn, giải pháp đó cũng đòi hỏi quá trình xây dựng phức tạp và không khả thi ở mọi địa điểm.
Pin lithium - ion hiện nay là giải pháp lưu trữ năng lượng linh hoạt duy nhất. Tuy nhiên, công nghệ này khá tốn kém, hạn chế về thời lượng, đồng thời đi kèm rủi ro, đặc biệt ở khu vực có nhiệt độ cao. Form Energy sử dụng công nghệ pin sắt - khí, có chi phí rẻ bằng 1/10 pin lithium - ion, có thể cung cấp năng lượng trong 100 giờ, không bắt lửa và dễ tái chế hơn.
Pin sắt - khí sử dụng vật liệu đơn giản gồm sắt, nước và không khí. Nó dựa vào hiện tượng gỉ sét và chất điện ly chứa nước không bắt lửa. Khi pin phóng điện, nó dùng oxy từ không khí để biến đổi sắt kim loại thành oxit sắt hay gỉ sét. Trong quá trình sạc, oxit sắt được biến đổi trở lại thành sắt và giải phóng oxy.
Một module pin sắt - khi lớn cỡ bộ máy giặt - sấy. Nó chứa khoảng 50 ô pin, mỗi ô cao khoảng gần một mét, nhúng chìm trong chất điện ly. Sau đó, nhiều module được xếp vào lồng để bảo vệ và tạo thành cụm điện cấp megawatt. Form Energy sẽ sử dụng các cụm này để lưu trữ 85 MW điện với thời lượng 100 giờ, biến nó thành bộ pin lớn nhất thế giới.
Tính đến nay, các dự án đã hoàn thành của Form Energy bao gồm bộ pin công suất vài MW, chủ yếu xây dựng cho công ty điện. Ở Lincoln, Maine, công ty đang thực hiện dự án độc lập. Ngoài lập kỷ lục, dự án sẽ giúp giải quyết vấn đề khan hiếm năng lượng mà những bang trong vùng đang đối mặt. Khu vực này có nguồn cung cấp khí hóa thạch hạn chế do quy định về bảo vệ môi trường cấm xây dựng đường ống mới. Do đó, cả vùng phụ thuộc vào khí tự nhiên hóa lỏng để đáp ứng nhu cầu điện ngày càng tăng.
Bộ pin của Form Energy sẽ giúp lưu trữ năng lượng tái tạo từ các công viên điện gió và mặt trời, giúp đáp ứng nhu cầu của lưới điện khi công suất sản xuất thấp. Bộ Năng lượng Mỹ (DOE) đã cấp kinh phí 147 triệu USD để xây dựng dự án và dự kiến bộ pin sẽ hoạt động năm 2028.